Jillert Anema vindt dat er direct een einde moet komen aan het pompen van geld in Nederlandse junioren die al jaren op een veel te laag niveau blijven steken. In de podcast Ben Schaatsen van voormalig topschaatser Ben van der Burg haalt de 71-jarige hoofdcoach van Team Royal A-ware snoeihard uit naar de huidige staat van het Nederlandse mannenschaatsen en het trainersgilde. Volgens de ervaren coach wordt er nog altijd geïnvesteerd in jonge rijders met tijden van 6.17 of 6.25, terwijl zij nooit de wereldtop gaan halen.
In het gesprek met Van der Burg geeft Anema aan dat hij zes jaar geleden al aan de bel trok bij de KNSB over het zorgwekkende niveau bij de mannen. Waar de Nederlandse vrouwen internationaal domineren, blijft de aanwas bij de heren flink achter. Anema wijst er daarbij op dat zijn eigen formatie, die sinds vorige maand na het afscheid van naamsponsor Albert Heijn Zaanlander door het leven gaat als Team Royal A-ware, momenteel de enige topploeg is met evenveel mannelijke als vrouwelijke schaatsers onder contract.
Categorie / Onderwerp | Beschrijving / Context | Tijd (min.sec) |
Huidig wereldrecord | Het huidige wereldrecord op de 5 km | 5.58 |
Junioren (begeleid door Anema) | Gereden tijden van jongens die al jaren worden begeleid | 6.17 en 6.25 |
Juniorennorm | De tijd die junioren normaal gesproken zouden moeten rijden (of sneller) | 6.10 |
Sven Kramer-voorbeeld (wereldrecord toen) | Het wereldrecord op de 5 km in de periode dat Anema een jonge Sven Kramer begeleidde | 6.19 |
Sven Kramer-voorbeeld (opdracht trainer) | De oorspronkelijke opdracht die Kramer van zijn trainer had gekregen | 6.45 |
Sven Kramer-voorbeeld (statistische eis Anema) | De statistische eis die Anema oplegde (12 seconden boven het wereldrecord) | 6.31 |
Sven Kramer-voorbeeld (gereden tijd) | De daadwerkelijk door Kramer gereden tijd | 6.31 |
Harde kritiek op Nederlandse schaatscoaches
Volgens Jillert Anema ligt de oorzaak van de stagnatie niet aan een gebrek aan talent in Nederland, maar aan de manier waarop de sporters worden opgeleid en aangestuurd. De 71-jarige Fries richt zich zelf op de begeleiding van junioren en ziet van dichtbij dat er veel te weinig uit het aanwezige potentieel wordt gehaald. "Schaatsen is maakbaar, maar we doen het niet. Er is te weinig denkvermogen in het schaatsen. Een coach word je niet meer op basis van dat je goed bent, maar op basis van andere eigenschappen. Ik vind niet dat de ontwikkelingsgraad van de coaches in Nederland hoog genoeg is om te zorgen dat er bij de schaatsers uitkomt wat er in zit. We hebben zoveel potentie", zo stelt de coach.
Om zijn kritiek kracht bij te zetten, wijst Anema op het enorme gat met de internationale top op de vijf kilometer. In januari dook de Noor Sander Eitrem in Inzell met een tijd van 5.58,52 als eerste schaatser ooit onder de grens van zes minuten op deze afstand. Anema zet die toptijd af tegen de huidige prestaties van de Nederlandse talenten. "Het wereldrecord is daar nu 5.58 en we zijn geld aan het uitgeven aan jongens die 6.17 of 6.25 rijden. Dat zijn geen laatbloeiers, maar sporters die we al jaren begeleiden. Dat wordt nooit wat."
Anema roept op om geldkraan bij junioren dicht te draaien
In de ogen van Jillert Anema moet een talentvolle junior al veel sneller in de buurt van de zesminutengrens zitten om überhaupt aanspraak te maken op een doorbraak bij de senioren. "Of de begeleiding is al die tijd knudde geweest. Normaal gesproken moeten junioren al 6.10 rijden of daar onder. Dan heb je de kans dat ze er komen", legt de trainer van Team Royal A-ware uit.
Presentator Ben van der Burg vat de felle woorden van zijn gast tijdens de uitzending scherp samen: "Dus jij zegt dat we moeten kappen en ermee moeten stoppen met geld steken in jongens die al jaren bezig zijn en maar op de 6.17 of 6.25 rijden?" Anema bevestigt die conclusie direct. Hij noemt zijn eigen 40-jarige pupil Jorrit Bergsma, die afgelopen weekend tijdens het World Cup Kwalificatietoernooi (WCKT) in Thialf nog derde werd op de tien kilometer in 12.47,23 en zich plaatste voor de vijf kilometer, als een zeldzame uitzondering. "Begin daar maar eens mee, kap ermee. Laat die jongens dan maar eens kijken. Misschien zit er nog een laatbloeier zoals Jorrit Bergsma tussen, maar ik verwacht dat niet", aldus de coach, die zich vervolgens hardop afvraagt: "Hoe komen we aan zo'n generatie? Het historisch besef is te laag."
Het voorbeeld van een jonge Sven Kramer
Dat jonge schaatsers veel te voorzichtig worden benaderd door hun trainers, illustreert Jillert Anema aan de hand van zijn eigen ervaringen met een jonge Sven Kramer. De meervoudig kampioen, die tot en met 2022 actief was en tegenwoordig commercieel directeur is bij Team Essent, werd in zijn juniorentijd begeleid door Anema. Volgens de coach stelde de toenmalige trainer van Kramer veel te lage doelen voor zijn pupil.
Anema greep destijds in op basis van een eigen statistische vuistregel voor junioren ten opzichte van de wereldtop. "Hij had de opdracht van zijn trainer gekregen om 6.45 op de kilometer proberen te rijden, terwijl het wereldrecord toen 6.19 was. Toen zei ik tegen Sven dat het statistisch zo is dat een junior in principe zo'n 12 seconden boven het wereldrecord moet zitten. Dus hij moest 6.31 rijden. Dat reed hij ook. Ik denk dat als ik 6.28 had gezegd, dat hij dat ook had gereden. Sven kreeg die eis van zijn trainer echter niet gesteld", zo besluit de schaatscoach.